تبلیغات
مرجع مقالات دیپلماتیک - موج سواران در رم و آتن

یکشنبه 22 آبان 1390

موج سواران در رم و آتن

   تهیه کننده: سعید عزیزی    موضوع :اروپا ،اقتصاد بین الملل ،

http://www.iraniandiplomacy.ir/Images/news/1320585895_B5162587-BA7E-49A5-8FA0-0E9B9991E8DE_mw800_s.jpg

هجوم بی‌امان شهروندان ناراضی‌به خیابانها در كشورهای سرمایه‌داری بیش از آنكه سیاستمداران را نگران كند، صاحبان سرمایه و نیروهای حاكم بر بورس و بازار در اروپا و امریكا را دچار تشویش ساخته است. به ظاهر، این جنبش توفنده نخستین قربانیانش را از رجال سیاسی گرفت و هفته قبل جورج پاپاندرئو، نخست‌وزیر كشوری كه مهد دموكراسی غرب خوانده می‌شود هنوز مركب طرح رفراندوم‌اش خشك نشده بود، سقوط كرد.

دو روز بعد از یونان نوبت به ایتالیا رسید. همان‌طور كه حكومت آتن مقابل فشار فراوان اقتصادی تسلیم شد، رم نیز ناگهان خود را در محاصره امواج اعتراض برآمده از بحران اقتصادی دید. در این میان حلقه سرمایه‌گذاران و تكنوكرات‌های راستگرای رم به این نتیجه رسیدند كه برلوسكنی دیگر در كشوری كه سومین قطب اقتصادی حوزه یورو محسوب می‌شود، مورد اعتماد نیست و ماندن او در قدرت بحران را بیشتر می‌سازد. هنوز در كنگره رم كار برلوسكنی تمام نشده بود كه بحث برای فرد جایگزین او آغاز شد. اما نكته قابل تأمل در تجربه سقوط دولت‌های رم و آتن، جبهه‌گیری طیف سرمایه‌داران است هم در یونان و هم در ایتالیا قدرت‌های پولی و بانكداران در انتخاب حكومت‌های جایگزین نقشی بسزا دارند. این خط مشی است كه هرمان وان رمپوی رئیس اتحادیه اروپا در دیدار روز جمعه خود از ایتالیا بیان داشت و گفت: این كشور به اصلاحات نیاز دارد نه انتخابات.
برلوسكنی و پاپاندرئو هر دو از سوی قدرت‌های برتر اروپا یعنی آنگلا مركل آلمانی و نیكولا ساركوزی فرانسوی طرد شدند، اما اكنون تحلیلگران هشدار می‌دهند كه یك اجماع میان جناح سرمایه‌سالاران فرانسوی - آلمانی با ائتلاف می‌تواند مسیر تحولات را حتی در مرحله تغییر رژیم‌ها هدایت كند. همان‌طور كه در آتن شاهد بودیم، به نظر می‌رسد در رم نیز قرار است یك فرد كاملاً غیر‌سیاسی جایگزین برلوسكنی شود. ماریو مونتی كه گفته می‌شود مدعی نخست‌وزیری آتی ایتالیا است، یك اقتصاددان نئولیبرال و كمیسیونر سابق اتحادیه اروپا است كه با وعده زیبای بازگرداندن آرامش به بازار پا به صحنه گذاشته است. برای بسیاری از بازیگران حاضر در بروكسل (مقر اتحادیه اروپا) این واقعیت كه پاپادموس و مونتی مورد اعتماد مردم نیستند، اهمیت ندارد. نباید از نظر دور داشت كه رهبران هر دو كشور تا هفته پیش تحت فشار اتحادیه اروپا بودند تا سیاست ریاضت اقتصادی را تشدید كنند. هر دو رهبر چپ و راست در رم و آتن سقوط كردند، زیرا نباید انتخاباتی برگزار شود كه در آن مردم عمق مخالفت خود را به شیوه جنبش وال‌استریت به نمایش بگذارند.
از نظر سرمایه‌گذاران بزرگ این نوع دموكراسی می‌تواند به خودكشی سرمایه‌داری از این‌دست بینجامد. جورج پاگولاتوس، استاد سیاست و اقتصاد اروپا در دانشگاه آتن می‌گوید: دموكراسی یونان با پشت‌پا زدن به رفراندوم در واقع اعتبار خود را از دست داد. این اعتبار از دست رفت تا مبادا آتن از حلقه اتحادیه اروپا و یورو خارج شود. در فاصله سقوط دولت‌های یونان و ایتالیا تا انتخاب جانشین آنها بسیاری از ناظران هشدار دادند كه پاپادموس و البته مونتی درس اقتصاد خوانده‌اند، اما اگر اتفاق نظری حول سیاست‌های آنها وجود نداشته باشد، هیچ اقتصاددانی نخواهد توانست كاری از پیش ببرد. به همین دلیل از این خبر كه پس از استعفای برلوسكنی و احتمال روی كار آمدن مونتی بازار بورس ایتالیا جانی دوباره گرفت، كسی خشنود نشد، زیرا آنها معتقدند جنبش ضد سرمایه‌داری قربانی كودتای بانكداران در مرحله تشكیل دولت جدیدی شد. آنها با زبان طنز زمزمه می‌كنند كه از این‌پس باید زیر‌نظر یك دولت بانكدار كار كنیم.

ایران